17-02-2015
afbeelding
Portret van Margaretha in een gebrandschilderd raam van Wouter Crabeth in de Sint-Janskerk in Gouda.

Oefenen voor je begrafenis

De tienjarige Margaretha verlaat Vlaanderen in 1533 voor haar huwelijk met de bastaard zoon van de regerend paus, het product van de heilige vader en een Nubische slavin. Margaretha is zelf ook een bastaard: de dochter van keizer Karel V, die zijn machtspositie wil versterken door een verbintenis met de paus.

Na het huwelijk blijft haar slaapkamer nog even gesloten voor haar tien jaar oudere man. Ze is nog te jong. Het zal er nooit van komen, want hij wordt vermoord.

Haar vader gaat op zoek naar een nieuwe kandidaat. Die vindt hij in de kleinzoon van de volgende paus, de veertienjarige Ottavio Farnese. Zij is inmiddels zestien. Ook deze echtgenoot wordt buiten haar slaapkamer gehouden. Ditmaal omdat Margaretha hem ver beneden haar waardigheid vindt: te jong, te klein en van te lage adel. Na diverse brieven, gesprekken en dringende boodschappen van haar vader geeft ze toe. De hofastroloog van de paus berekent het beste tijdstip voor de daad: de nacht van 30 op 31 december 1540 om zes minuten voor vier. Hetgeen geschiedt. Pas na vijf jaar krijgen ze kinderen; een tweeling waarvan een jong sterft.

In 1559 benoemt haar halfbroer Philips II Margaretha tot landvoogdes van de Nederlanden. Daar probeert ze tussen de strijdende partijen overeind te blijven. Na de beeldenstorm is het afgelopen. Philips stuurt Alva voor een hardere lijn en Margaretha gaat terug naar Italië. Jaren later vraagt Philips haar nogmaals als landvoogdes, samen met haar zoon als hoogste militair. Zoonlief is furieus en laat haar dat in niet mis te verstane woorden weten. Híj wil de baas zijn. Zij geeft toe; ze kan en wil haar zoon niet bestrijden.

Haar laatste jaren maakt ze zich zorgen over het hiernamaals. Ze oefent haar begrafenis. Dat had haar vader immers ook gedaan. Met toestemming van de kerk, die dit ritueel beschouwt als een middel om een goed plekje in de hemel te krijgen.

Jan Siebelink geeft in zijn roman Margaretha een prachtige tekening van deze eenzame vrouw die zonder veel opleiding, ervaring of begeleiding in het wespennest van de Nederlanden wordt gezet door haar halfbroer, ver weg in Madrid. Bevoegdheden en geld kreeg ze mondjesmaat. Het kon niet slagen.




kaft
Titel:

Auteur:
Jan Siebelink

Genre:
roman

Tijden:
1533-1584

Locaties:
Brussel


Bijzonderheden:

 

Reacties

Plaats uw reactie

Uw naam:

Uw reactie:

Controle ongewenste berichten:
Typ als controle de letters of cijfers hiernaast over in het tekstveld hieronder. Dit is nodig om spam robots te voorkomen. Kunt u de letters niet goed lezen, laat het veld dan leeg zodat u een nieuw plaatje krijgt.

verificatie



Reacties

Er zijn nog geen reacties geplaatst bij dit bericht.


contact | disclaimer & copyrights